Τα δικαιώματα των ρωσόφωνων κοινοτήτων στις Βαλτικές χώρες

της Παναγιώτας Χατζηλυμπέρη

Όσο πλησιάζει ο καιρός προς τις Ευρωεκλογές, αναδεικνύονται ζητήματα που αφορούν το εσωτερικό ευρωπαϊκών κρατών και μπορούν να επηρεάσουν τις εξελίξεις, όχι μόνο τις εκλογικές, αλλά και στο εγγύς μέλλον. Το καθεστώς των ρωσόφωνων κοινοτήτων στις Βαλτικές χώρες είναι ένα ζήτημα που έρχεται στο προσκήνιο και αποτελεί μέρος της ευρύτερης συζήτησης σχετικά με τα δικαιώματα των μειονοτήτων σε κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Παράλληλα, λόγω της καταγωγής των κοινοτήτων αυτών, αναδεικνύονται και ζητήματα ασφαλείας και διεθνούς πολιτικής, λόγω των εξελίξεων στις  ρωσο-ευρωπαϊκές σχέσεις.                                                                           Το ζήτημα των μειονοτήτων σε μια χώρα έχει πολλές προεκτάσεις και υπάρχουν αρκετοί νόμοι που καθορίζουν το καθεστώς συνύπαρξής τους με την υπόλοιπη κοινωνία, όπως και η προστασία της ιδιαιτερότητάς τους σύμφωνα με διεθνείς κανόνες. Σύμφωνα με έρευνα του ΟΗΕ, τα δικαιώματα των μειονοτήτων προστατεύονται με βάση το Διεθνές Σύμφωνο για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα του 1966 και την Διακήρυξη του 1992 για τα Δικαιώματα των Ανθρώπων που ανήκουν σε Εθνικές ή Εθνικές, Θρησκευτικές και Γλωσσικές Μειονότητες.[1]  O χαρακτηρισμός ενός τμήματος του πληθυσμού μιας χώρας σε μειονότητα καθορίζεται από ορισμένους παράγοντες που τον καθιστούν ξεχωριστό από την πλειοψηφία. Στην περίπτωση των Βαλτικών κρατών, είναι σημαντικό να τονιστεί ότι υπάρχουν συγκεκριμένοι ιστορικοί παράγοντες που οδήγησαν στην ύπαρξη ρωσικών κοινοτήτων, με σημαντικό αντίκτυπο στην δημογραφική εξέλιξη των κοινωνιών τους. Ένας σημαντικός παράγοντας αποτελεί η ένταξή τους στην Σοβιετική επιρροή, που ξεκίνησε, ήδη, από τα πρώτα χρόνια του Β΄Παγκοσμίου Πολέμου.                                     Αργότερα, οι Σοβιετικές αρχές προχώρησαν σε μετεγκατάσταση αρκετών ατόμων που οδήγησε σε αύξηση του ρωσόφωνου πληθυσμού στις χώρες αυτές, όπως συνέβη στην Λετονία και την Εσθονία.[2]  Με την πτώση του υπαρκτού σοσιαλισμού, τα κράτη αυτά βρέθηκαν μπροστά σε μια νέα πραγματικότητα. Πρωταρχικός στόχος αποτελούσε η οργάνωση του κράτους και της κοινωνίας με βάση τους κανόνες του κράτους-δικαίου και προχώρησαν σε συνταγματικές μεταρρυθμίσεις, ώστε να πληρούν τις προϋποθέσεις για ένταξή τους σε δυτικούς οργανισμούς, όπως το ΝΑΤΟ και η Ε.Ε. Τότε, ήρθε στο προσκήνιο το ζήτημα των ρωσόφωνων κοινοτήτων, καθώς, για αρκετό διάστημα, αρκετά άτομα δεν είχαν το καθεστώς της ιθαγένειας στα νέα αυτά κράτη. Προκειμένου να ενταχθούν στην ευρωπαϊκή κοινότητα, οι χώρες αυτές υιοθέτησαν νόμους και κανόνες προστασίας των δικαιωμάτων των κοινοτήτων αυτών. Για παράδειγμα, το 1998, η Λετονία προχώρησε σε χορήγηση ιθαγένειας σε παιδιά που γεννήθηκαν μετά το 1991 και σε άρση των περιορισμών συμμετοχής ατόμων από τις ρωσόφωνες κοινότητες σε ορισμένα επαγγέλματα.[3]                                                                                                                     Παρόλα αυτά, υπάρχουν ορισμένα εμπόδια σχετικά με την ολοκληρωμένη κοινωνική ενσωμάτωση των ρωσόφωνων, όπως η γνώση της εθνικής γλώσσας των νέων κρατών και φαινόμενα ρατσισμού. Όσον αφορά την εκμάθηση της εθνικής γλώσσας, επισημαίνεται ότι η μη κατάρτισή της από μέλη των μειονοτικών κοινοτήτων φέρνει εμπόδια στην "διαδικασία πολιτογράφησης" τους, καθώς είναι υποχρεωτική είτε για την απόκτηση ιθαγένειας είτε για αίτηση σε θέσεις εργασίας.[4]  Όπως αναφέρθηκε παραπάνω, τα Βαλτικά κράτη έχουν προχωρήσει στις κατάλληλες μεταρρυθμίσεις για τον περιορισμό των εμποδίων αυτών, ωστόσο γίνεται εύλογα αντιληπτό ότι η κατάσταση μπορεί να είναι δυσχερής σε ορισμένα τμήματα του ρωσόφωνου πληθυσμού, όπως συγκεκριμένες ηλικιακές ομάδες.  Επίσης, η εκλογική περίοδος είναι μια κρίσιμη περίοδος, καθώς αναδεικνύονται τα ζητήματα των κοινοτήτων αυτών, όσον αφορά τις σχέσεις τους με την υπόλοιπη κοινωνία και στον τρόπο που θα πραγματοποιηθεί η προεκλογική εκστρατεία των πολιτικών κομμάτων. Σε αυτό το πλαίσιο, σημαντικό ρόλο παίζει και η διεθνής πολιτική, καθώς οι πολιτικές εξελίξεις στην υπόλοιπη Ευρώπη και στο επίπεδο που έχουν περιέλθει οι σχέσεις της Δύσης με την Ρωσία έχουν αντίκτυπο στο εσωτερικό των κρατών αυτών. Έτσι, η ρωσική καταγωγή των μειονοτικών κοινοτήτων της Βαλτικής έχει αποτελέσει στόχος στα πολιτικά μηνύματα ορισμένων κομμάτων.                                                                                                                Πρόσφατο παράδειγμα είναι η προεκλογική περίοδος της Εσθονίας, όπου εμφανίστηκαν αμφιλεγόμενες αφίσες, με τίτλο 'Only Estonians Here', και απεικόνιζαν τον διαχωρισμό των ρωσόφωνων από την υπόλοιπη κοινωνία της χώρας, έργο ενός καινούριου κόμματος,[5] παρόλο που στην προηγούμενη κυβέρνηση της χώρας συμμετείχε και ένα κόμμα "με ρωσόφωνη εκλογική βάση".[6]   Επομένως, ένας σημαντικός παράγοντας που δεν μπορεί να προσπεραστεί στην ανάλυση αυτή είναι η Ρωσία. Όπως αναφέρθηκε και παραπάνω, η δημογραφική εξέλιξη των Βαλτικών κρατών υπήρξε διαφορετική μεταξύ τους, ιδιαίτερα στο ποσοστό των ρωσόφωνων κοινοτήτων στην επικράτειά τους. Έτσι, ο ρωσόφωνος πληθυσμός της Λιθουανίας είναι στο 6%, κοντά στην επικράτεια του Καλίνινγκραντ της Ρωσίας, στην Εσθονία είναι στο 24% και βρίσκεται κοντά στα ρωσικά σύνορα, στην περιοχή Ida-Viru; και στην Λετονία είναι στο 27% του πληθυσμού, στην περιοχή Latgale, που είναι και αυτή κοντά στα ρωσικά σύνορα.[7]  Αυτή η διαφορά στα ποσοστά οδηγεί σε διαφορετικές πολιτικές και πρακτικές όσον αφορά την κοινωνική ενσωμάτωση των ρωσόφωνων κοινοτήτων τους, με κοινό γεωπολιτικό τους στοιχείο ότι στις τρείς χώρες οι ρωσόφωνες κοινότητες είναι κοντά στα σύνορα με την Ρωσία. Αρκετοί αναλυτές επισημαίνουν την πιθανότητα η Ρωσία να χρησιμοποιήσει τις κοινότητες, όπως στην περίπτωση της Ουκρανίας, ευνοώντας αποσχιστικά κινήματα.[8]  Ωστόσο, είναι σημαντικό να ειπωθεί ότι η περίπτωση της Ουκρανίας είναι ξεχωριστή από τις Βαλτικές χώρες, καθώς οι τελευταίες αποτελούν κράτη-μέλη της Ε.Ε. ενσωματώνοντας ευρωπαϊκούς κανόνες προστασίας δικαιωμάτων, όπως και σε θέματα άμυνας και ασφάλειας.                                                                               Συνεπώς, συνοψίζοντας όλα τα παραπάνω, παρατηρείται ότι το ζήτημα των ρωσόφωνων κοινοτήτων στις Βαλτικές χώρες είναι πολυ-επίπεδο, καθώς αφορά έναν συνδυασμό προστασίας δικαιωμάτων και ζητημάτων ασφαλείας. Η ένταξή τους στην ευρωπαϊκή κοινότητα λειτούργησε θετικά, παρόλα αυτά, χρειάζεται ακόμα περισσότερη προσοχή, ώστε να εξασφαλιστούν πλήρη πολιτικά δικαιώματα για όλους τους ρωσόφωνους πολίτες των Βαλτικών κρατών, όπως και την καταπολέμηση φαινομένων που μπορούν να τους αποξενώσουν από την υπόλοιπη κοινωνία. Με αυτόν τον τρόπο, θα αποτραπεί μια πιθανή περιθωριοποίησή τους, με οφέλη για την γεωπολιτική θέση των Βαλτικών χωρών και απέναντι σε οποιαδήποτε εξωτερική επιρροή.

                    

---

[1] United Nations, 2010, “Minority Rights: International Standards and  Guidance for Implementation”, Human Rights, Office of the High Commissioner, σελίδα 1.

Διαθέσιμο σε: https://www.ohchr.org/Documents/Publications/MinorityRights_en.pdf [Τελευταία πρόσβαση: 4/3/2019].

[2] Scrutton, Alistair, Mardiste, David, February 2017, “Wary of divided loyalties, a Baltic state reaches out to its Russians”, Reuters. Διαθέσιμο σε: https://www.reuters.com/article/us-baltics-russia/wary-of-divided-loyalties-a-baltic-state-reaches-out-to-its-russians-idUSKBN1630W2 [Τελευταία πρόσβαση: 23/2/2019].

[3] Van Elsuwege, Peter, April 2004, “Russian speaking minoritiesn Estonia and Latvia: problems of integration at the threshold of the European Union”, Working Paper #20, European Center for Minority Issues, Germany, σελίδα 11. Διαθέσιμο σε:  https://www.ecmi.de/uploads/tx_lfpubdb/working_paper_20.pdf [Τελευταία πρόσβαση: 29/3/2019].

[4] Ibid, σελίδα 24.

[5] Luxmoore, Matthew, Alliksaar, Kaisa, January  2019, “'Only Estonians Here': Outrage After Election Poster Campaign Singles Out Russian Minority”, Radio Free Europe Radio Liberty. Διαθέσιμο σε: https://www.rferl.org/a/estonia-election-posters-russian-minority-outrage/29702111.html [Τελευταία πρόσβαση:2/3/2019].

[6] Luxmoore, Matthew, Alliksaar, Kaisa, ibid.

[7] Grigas, Agnia, February 2017, “The Baltic states: No easy target”, Al  Jazeera. Διαθέσιμο σε: https://www.aljazeera.com/indepth/opinion/2017/02/baltic-states-easy-target-170217090527328.html [Τελευταία πρόσβαση: 1/3/2019].

[8] Peck, Michael, January 2018, “Russia Could Invade the Baltics with 845,000 Troops (But What Happens Next?)”, The National Interest. Διαθέσιμο σε: https://nationalinterest.org/blog/the-buzz/russia-could-invade-the-baltics-845000-troops-what-happens-23894 [Τελευταία πρόσβαση:1/3/2019].

Διάβασε με

Η Ρουμανική Προεδρία στο Συμβούλιο της ΕΕ και η πρωτοβουλία της κατά του αντισημιτισμού

της Γρίβα Θεώνης

Το 2019 θα μπορούσε να χαρακτηριστεί, χωρίς αμφιβολία, ως ένα έτος αναφοράς για τα Βαλκάνια που βρίσκονται, όπως φαίνεται, σε μία παρατεταμένη μεταβατική περίοδο. Στη μέχρι στιγμής πορεία αυτής της χρονιάς, οι βαλκανικές χώρες πρωταγωνιστούν ποικιλοτρόπως στην ευρωπαϊκή και διεθνή πολιτική επικαιρότητα.[1] Ενδεικτική είναι η περίπτωση της Ρουμανίας, η οποία, εκτός από την οξεία πολιτική κρίση και την υφέρπουσα διαφθορά, απασχολεί και για έναν ακόμα λόγο: την ανάληψη της Προεδρίας στο Συμβούλιο της Ευρώπης.                                                                        Για πρώτη φορά στην ευρωπαϊκή ιστορία της, η Ρουμανία τοποθετείται επικεφαλής του συγκεκριμένου θεσμού, αναλαμβάνοντας να εφαρμόσει τη δική της ατζέντα από την 1^η Ιανουαρίου έως τις 30 Ιουνίου 2019, όταν θα τη διαδεχτούν με τη σειρά τους η Φινλανδία και η Κροατία στην 18μηνη αυτή περίοδο. Με σύνθημά της «Συνοχή, Μία Κοινή Ευρωπαϊκή Αξία», η Ρουμανική Προεδρία ξεκίνησε μέσα σε ένα πλαίσιο εξελίξεων, καθοριστικών για τη μετέπειτα μορφή και το μέλλον του ευρωπαϊκού οικοδομήματος. Το Brexit, το τέλος της θητείας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η στρατηγική δράση που θα ακολουθηθεί μετά το 2019, το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2021-2027 και όσα, βεβαίως, διαδραματίζονται εκτός Γηραιάς Ηπείρου είναι ορισμένες από αυτές τις νέες προκλήσεις που θα λάβουν χώρα το προσεχές διάστημα, επηρεάζοντας το έργο της Ρουμανίας στο Συμβούλιο.      Λαμβάνοντας υπόψη αυτό το υπόβαθρο, δημιουργήθηκε ένα πρόγραμμα εργασιών το οποίο «βασίζεται στην πεποίθηση ότι κάθε όραμα για το μέλλον πρέπει να οικοδομηθεί γύρω από τις βασικές αρχές που έχουν κατευθύνει την εξέλιξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης μέχρι στιγμής».[2] Ειδικότερα, το ενδιαφέρον εστιάζεται στους πολίτες που αντιμετωπίζονται «ως πηγή έμπνευσης και ως δικαιούχοι της ευρωπαϊκής δράσης»,[3] προχωρώντας στον σχεδιασμό νομοθετικών και μη ενεργειών με άμεση επίδραση στην καθημερινότητα τους και γνώμονα τη δημιουργία μίας ισχυρής και συνεκτικής ΕΕ. Για να επιτευχθεί κάτι τέτοιο, σύμφωνα με την ατζέντα της ρουμανικής κυβέρνησης, είναι κάτι παραπάνω από επιτακτική η ανάγκη να γίνουν τα εξής: σε πρώτο επίπεδο η «τροποποίηση και μεταρρύθμιση σε ορισμένα πεδία των ευρωπαϊκών πολιτικών»[4] και κυρίως να ενδυναμωθεί ο δεσμός πολιτών-Ένωσης, μέσα από την πιο ενεργή συμμετοχή των λαών στα ευρωπαϊκά πράγματα και στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων.                                                                                        

 Η έννοια της συνοχής, λοιπόν, αναδεικνύεται ως ο ακρογωνιαίος λίθος της Ρουμανικής Προεδρίας, πρεσβεύοντας καθ’όλη τη διάρκεια της εξάμηνης θητείας της το πόσο σημαντικό είναι να μετουσιωθεί σε κοινή ευρωπαϊκή αξία και να αποτελέσει μία απτή έκφραση ενότητας ανάμεσα στα κράτη-μέλη της Ένωσης,. Κάτι τέτοιο, μπορεί να ευοδωθεί μέσα από την οικονομική και κοινωνική σύγκλιση, εξαλείφοντας τα όποια κενά ανάπτυξης μεταξύ των χωρών και προωθώντας την ισότητα ευκαιριών προς όλους. Ποιοι, είναι, όμως, οι βασικοί άξονες στους οποίους επιδιώκει να κινηθεί η Ρουμανία;

§  Η Ευρώπη της σύγκλισης, προωθώντας την κοινωνική πρόοδο και τα κοινωνικά δικαιώματα, τη βιώσιμη ανάπτυξη, την καινοτομία, την επιχειρηματικότητα και την απασχόληση.

§  Μία ασφαλέστερη Ευρώπη μέσα από την αύξηση της συνοχής και τις πρωτοβουλίες συνεργασίας αναφορικά με τους κινδύνους που απειλούν την ασφάλεια των πολιτών.

§  Η ενίσχυση της θέσης της Ευρώπης σε παγκόσμιο επίπεδο, μετατρέποντάς την σε ισχυρότερο δρώντα με πολιτικές όπως η προώθηση της ευρωπαϊκής διεύρυνσης, συζητώντας με υπό ένταξη στην ΕΕ χώρες (Σερβία, Μαυροβούνιο, Αλβανία κλπ.).

§  Η Ευρώπη των κοινών αξιών μέσα από την προαγωγή πολιτικών ενάντια σε κάθε προκατάληψη, την κοινωνική δικαιοσύνη, τη δημοκρατία, το σεβασμό και την αλληλεγγύη.

Παρατηρείται, συνεπώς, ότι η Ρουμανία, σε αντίθεση με τα κακώς εσωτερικά κείμενα, έχει επιλέξει να ακολουθήσει μία κατεύθυνση στην οποία επιδιώκει να λειτουργήσει ως μεσολαβητής με στόχο την πρόοδο στην ευρωπαϊκή ατζέντα, σε ακολουθία με τα πεπραγμένα της προηγούμενης «τριάδας των Προεδριών»,[5] γεγονός που αποδεικνύεται από την πιο σημαντική στιγμή για τη συγκεκριμένη προεδρία, τη Σύνοδο Κορυφής που θα πραγματοποιηθεί στο Σιμπίου την Ημέρα της Ευρώπης. Στις 9 Μαΐου, οι εθνικοί ηγέτες πρόκειται να ανακοινώσουν την εκ νέου δέσμευσή τους για μία ΕΕ που θα επιλύει όσα ζητήματα έχουν πραγματικά σημασία για κάθε πολίτη, προβάλλοντας μία συλλήβδην ισχυρότερη, πιο ενωμένη, περισσότερη συνεκτική και δημοκρατική Ευρώπη.                                                                                           

 Κατά κοινή ομολογία, όμως, η έναρξη της θητείας της Ρουμανίας στο Συμβούλιο της Ευρώπης δεν έλαβε χώρα με τους καλύτερους οιωνούς. Τέθηκε ακόμα και το ενδεχόμενο να παραβλεφθεί αυτή η προεδρία, πηγαίνοντας απευθείας σε αυτή της Φινλανδίας που έπεται χρονικά. Ένας λόγος για αυτή τη σκέψη ήταν το ότι «η κυβέρνηση είναι επικεντρωμένη στα εσωτερικά ζητήματα αλλά με κάποιο τρόπο θα επιβιώσει της προεδρίας».[6] ΕΕ και ηγέτες του βαλκανικού κράτους αντάλλαξαν πολιτικές προειδοποιήσεις, «εν μέσω ανησυχιών για το σχέδιο της ρουμανικής κυβέρνησης ως προς την αναδιάρθρωση της δικαστικής εξουσίας»[7] που κρίνεται ως αμφιλεγόμενη και υπονομευτική για το κράτος δικαίου. Πιο συγκεκριμένα, Donald Tusk και Jean-Claude Juncker, στην επίσημη έναρξη της σημερινής Προεδρίας στο Βουκουρέστι, την 11^η Ιανουαρίου, διεμήνυσαν στη Ρουμανία να μην αποκλίνει από τους θεσπισμένους κανόνες της ΕΕ ενώ δεν τίθεται θέμα συμβιβασμού όσον αφορά στο κράτος δικαίου, τα ανθρώπινα δικαιώματα και την καταπολέμηση της διαφθοράς. Αντιθέτως, η ρουμανική σοσιαλδημοκρατική κυβέρνηση αναφέρει τις επίσημες καταχρήσεις που υφίσταται, καταγγέλλοντας τις Βρυξέλλες για παρεμβάσεις στις εσωτερικές πολιτικές υποθέσεις.                                                                               

Πέρα, όμως, από τις εκατέρωθεν αυτές δηλώσεις, την εσωτερική κατάσταση και το αν οι στόχοι που επιχειρεί να εκπληρώσει η Ρουμανία είναι ρεαλιστικοί, λόγω και του περιορισμένου χρόνου που διαθέτει, είναι άξιας λόγου η πρωτοβουλία της κατά του αντισημιτισμού. Ένα φαινόμενο που αντί να εκλείπει, παρουσιάζει μία εξαιρετικά ανησυχητική αύξηση σε κράτη ανά την Ευρώπη.[8] Πρέσβειρα της ξεχωριστής, ομολογουμένως, πρωτοβουλίας είναι η πρωθυπουργός της χώρας, Viorica Dăncilă, φιλοδοξώντας να αποκαταστήσει τα ιστορικά κακώς κείμενα και αναλαμβάνοντας το μερίδιο των ευθυνών που αντιστοιχεί στη Ρουμανία όσον αφορά στη δράση εναντίον Εβραίων κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Πράγμα που αντίκειται στη συμπεριφορά άλλων κρατών-μελών στην ανατολική Ευρώπη που επιθυμούν να αποσιωπήσουν τις δικές τους πράξεις. Πριν ακόμα αναλάβει τα καθήκοντά της σε έναν από τους ύψιστους ευρωπαϊκούς θεσμούς, στις 20 Ιουνίου του 2018, η βαλκανική χώρα υιοθέτησε ομόφωνα μία ειδική νομοθεσία-δέσμευση που εστιάζει αποκλειστικά στην καταπολέμηση του αντισημιτισμού. Ο νόμος αυτός «ενοχοποιεί την προώθηση αντισημιτικών ιδεών, τη διάθεση και διάδοση αντισημιτικού υλικού, καθώς επίσης την εκκίνηση και τη δημιουργία οργανισμού με αντισημιτικό χαρακτήρα»,[9] προβλέποντας ποινή φυλάκισης από 3 μήνες έως 10 έτη. Επιπρόσθετα, μία άλλη κίνηση της Ρουμανίας προς αυτή την κατεύθυνση συνιστά η αποζημίωση ύψους 10 εκατομμυρίων δολαρίων από το 2015 σε χιλιάδες παραλήπτες, κάνοντας «ορισμένα μείζονα βήματα για την αποκατάσταση των θυμάτων της γενοκτονίας που διεπράχθη από τους παλιούς της συμμάχους, τους Ναζί, και τοπικούς συνεργάτες».[10]                                                                

 Στοχεύοντας, λοιπόν, σε μία ενδυναμωμένη Ευρώπη όπου θα υπάρχει καλύτερη πληροφόρηση για τους πολιτισμούς, τις θεωρήσεις και τις παραδόσεις των ποικίλλων ομάδων που συνυπάρχουν στις ευρωπαϊκές κοινωνίες, η αντιμετώπιση χρόνιων καταστάσεων όπως ο αντισημιτισμός ή η ξενοφοβία αποτελεί τη «σημαία» της Ρουμανικής Προεδρίας. Πολλώ δε μάλλον όταν συνοδεύεται από την προώθηση ενός καλύτερου διαπολιτισμικού διαλόγου και αλληλεπίδρασης, αποθαρρύνοντας τη ρητορική μίσους και διαδραματίζοντας πρωτεύοντα ρόλο «στις διεθνείς δράσεις ενάντια σε αντισημιτικές, εξτρεμιστικές και ξενοφοβικές εκδηλώσεις»,[11] σύμφωνα με τα λεγόμενα της Ρουμάνας Πρωθυπουργού σε συζήτηση που πραγματοποιήθηκε λίγο καιρό πριν.[12]                                                                                                                          

Εν κατακλείδι, η Ρουμανική Προεδρία «έρχεται» σε μία περίοδο κατά την οποία το ευρωπαϊκό οικοδόμημα δεν βρίσκεται στις καλύτερες ή τις πιο ήσυχες μέρες του. Χωρίς να τυγχάνει απόλυτης εμπιστοσύνης ή αποδοχής ως προς τα νέα της καθήκοντα, η Ρουμανία οφείλει να διαχειριστεί μία σύνθετη ατζέντα ζητημάτων, προϋποθέτοντας συνετή δράση εκ μέρους της. Εντούτοις, το γεγονός ότι αναδύεται σε μία πρωτοπόρο χώρα σε καταστάσεις όπως ο αντισημιτισμός, συνιστά ένα ενθαρρυντικό δείγμα για τη θητεία της στο Συμβούλιο της Ευρώπης και κυρίως σε μία περίοδο όπου οι πολιτικοοικονομικές και κοινωνικές ανατροπές που βάλλουν την ΕΕ προσδίδουν άλλο νόημα στο δικό της motto: τη συνοχή.

---

[1] Κινητοποιήσεις, διαδηλώσεις, πλήθος κοινωνικών προβλημάτων αλλά και εξαιρετικά σοβαρά ζητήματα διαφθοράς αναδεικνύουν την εύθραυστη κατάσταση που επικρατεί στον ευρύτερο χώρο των Βαλκανίων. Ζητήματα όπως το ανεπίλυτο θέμα των σχέσεων Σερβίας-Κοσόβου, η λαϊκή δυσαρέσκεια σε Αλβανία, Σερβία, Μαυροβούνιο, το καθεστώς της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης σε συνδυασμό με την απουσία προσπαθειών για την επίτευξη πραγματικής ανάπτυξης εντείνουν την συνολική υφιστάμενη κρίση που παρατηρείται κατά κόρον στην εν λόγω περιοχή.

[2]Programme of the Romanian Presidency of the Council of the European Union (1 January-30 June 2019). Διαθέσιμο: https://www.consilium.europa.eu/media/37974/romanian-presidency-programme.pdf [Ημερομηνία πρόσβασης: 15/03/2019].

[3]Ibid.

[4]Ibid.

[5]Η προηγούμενη «τριάδα των Προεδριών» ήταν μεταξύ Εσθονίας, Βουλγαρίας και Αυστρίας το χρονικό διάστημα από τον Ιούλιο του 2017 έως τον Δεκέμβριο του 2018. Οι προτεραιότητες αυτής της προεδρίας ήταν συνδεδεμένες με την ισχυρή παρουσία της ΕΕ στην παγκόσμια σκηνή, την ασφάλεια, την προστασία του περιβάλλοντος, την εξασφάλιση ανάπτυξης και θέσεων εργασίας.

[6]Rankin J., The Guardian, Romania to take over EU presidency amid fears for rule of law, (December, 2018). Διαθέσιμο: https://www.theguardian.com/world/2018/dec/30/romania-to-take-over-eu-presidency-amid-fears-for-rule-of-law [Ημερομηνία πρόσβασης: 18/03/2019]. 

[7]Zalan E., EUobserver, EU and Romanian leaders quarrel at presidency launch, (January, 2019). Διαθέσιμο: https://euobserver.com/political/143873 [Ημερομηνίαπρόσβασης: 20/03/2019].

[8]Τα τελευταία χρόνια, ο αντισημιτισμός γνωρίζει ιδιαίτερα ανησυχητική αποδοχή από τα ευρωπαϊκά κράτη με τους Εβραίους να βιώνουν ένα κλίμα αυξημένης επιθετικότητας. Σε αυτό, συντελεί η ρητορική μίσους που χρησιμοποιείται ολοένα και περισσότερο από πιο ακραίες πολιτικές παρατάξεις ενώ, οι παρενοχλήσεις και ο αυξανόμενος φόβος του εβραϊκού πληθυσμού για την θρησκευτική στοχοποίησή του είναι καθημερινά φαινόμενα. Ειδικότερα, σε χώρες όπως η Γαλλία και η Γερμανία, έχει καταγραφεί αύξηση των αδικημάτων εναντίον Εβραίων κατά 74% και 60% αντίστοιχα σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. 

[9]International Holocaust Remembrance Alliance, Romania adopts special legislation on combating of anti-Semitism, (June, 2018). Διαθέσιμο: https://www.holocaustremembrance.com/news-archive/romania-adopts-special-legislation-combatting-antisemitism [Ημερομηνία πρόσβασης: 17/03/2019].

[10] The Times of Israel, After-foot dragging, Romania pays millions to Holocaust victims, (September, 2018). Διαθέσιμο: https://www.timesofisrael.com/after-foot-dragging-romania-pays-millions-to-holocaust-victims/ [Ημερομηνία πρόσβασης: 21/03/2019].

[11] Nine O’Clock, Dancila: Romania has become a regional model today in combating Anti-Semitism and xenophobia, (February, 2019). Διαθέσιμο: https://www.nineoclock.ro/2019/02/07/dancila-romania-has-become-a-regional-model-today-in-combating-anti-semitism-and-xenophobia/ [Ημερομηνία πρόσβασης: 19/03/2019].

[12] “Fight against Anti-Semitism: a joint approach for a better protection of the Jewish communities in Europe – from practices to action”

Διάβασε με